Σάββατο, 2 Νοεμβρίου 2013

#Tiff54 Review Ταινία Έναρξης: Μόνο οι εραστές μένουν ζωντανοί / Only lovers left alive (4*/5)

Όταν ξεκινούν να πέφτουν οι τίτλοι της αρχής του "Only Lovers Left Alive" (που ξεκινούν με ένα περίοπτο "Jeremy Thomas Presents", που επαναφέρει στην μνήμη την επίσκεψη του εκκεντρικού και ανορθόδοξων επιλογών παραγωγού μερικά χρόνια πριν στο Φεστιβάλ), βλέπουμε μια πανοραμική άποψη του ουρανού. Μέχρι να φτάσουμε, όμως, στο τέλος, τα αστέρια αρχίζουν να θολώνουν και να περιστρέφονται σαν ένα παλιομοδίτικο πικ-απ, καθώς μετατρέπονται σταδιακά σε σημάδια πάνω σε έναν δίσκο που γυρίζει, όπως και το πλάνο της Εύας (Tilda Swinton) σε ένα παλιό σπίτι στην Ταγγέρη, όπως και το πλάνο του Αδάμ (Tom Hiddleston), αραγμένου στον καναπέ του στούντιό του στο Ντιτρόιτ. Αυτό το περιστροφικό πλάνο είναι ένα μοτίβο στο οποίο ο Τζάρμους θα επιστρέψει συχνά κατά την διάρκεια της ταινίας, αρκετές φορές ώστε να υποδηλώσει πως η χρήση του δεν είναι τυχαία.


Ο Αδάμ και η Εύα είναι βαμπίρ ηλικίας ήδη πολλών αιώνων. Μέχρι τώρα, έχουν καταφέρει να ενσωματωθούν στην παγκόσμια ιστορία, είτε πρόκειται για τους λοιμούς και τα τεκταινόμενα της Γαλλικής Επανάστασης είτε πρόκειται για καλλιτεχνικά γεγονότα υψίστης σημασίας, στα οποία έβαλαν το χεράκι τους. Ο Αδάμ είναι μανιώδης συλλέκτης οργάνων και έχει εξαιρετική αίσθηση της μουσικής, μπορεί να καυχιέται μάλιστα ότι έχει δώσει και το "Adagio" του στον Σούμπερτ, "για να μείνει και κάτι δικό του στην ιστορία". Η Εύα αρκείται σε πιο απλά πράγματα, θέλει περισσότερο την ησυχία της και τα βιβλία της. Οι δυο τους έχουν παντρευτεί ήδη τρεις φορές και, παρά το γεγονός ότι περνούν και διαστήματα χωρισμού, είναι φτιαγμένοι για να ζουν μαζί.

Όπως γυρίζει ένα πικ-απ (και ο Τζάρμους δεν χάνει ευκαιρία να το κινηματογραφήσει), έτσι και οι ζωές του Αδάμ και της Εύας αποτελούνται από επαναλαμβανόμενους κύκλους, που ξεκινούν από την δημιουργία μιας νέας ζωής, μέχρι αναγκαστικά να πρέπει να την εγκαταλείψουν για μια νέα ταυτότητα. Οι ίδιοι προσαρμόζονται στις συνθήκες της κάθε εποχής (αν εξαιρέσεις το μάλλον punk-ish hairstyle τους) και διατηρούν την υγεία τους αποφεύγοντας να πίνουν αίμα, αφενός γιατί είναι πολύ "15ος αιώνας" και αφετέρου γιατί οι περισσότεροι άνθρωποι λόγω καταχρήσεων έχουν μολύνει τον οργανισμό τους. Ο Τζάρμους φαίνεται να διασκεδάζει τοποθετώντας τους χαρακτήρες τους στην μέση της ιστορικής ποπ κουλτούρας και βάζοντάς τους να σχολιάζουν τα πάντα με ένα μείγμα νοσταλγίας και γκρίνιας, σαν δύο πλάσματα γεμάτα σοφία κι εμπειρίες που δεν δέχονται εύκολα ότι ο κόσμος έχει καταληφθεί από "ζόμπι" (τον δικό τους ορισμό για τους ανθρώπους).

Κι αν οι κύκλοι της ζωής είναι το ένα μοτίβο του Τζάρμους, το δεύτερο είναι το καθρέφτισμα του Αδάμ στην Εύα και το αντίστροφο, με τις ίδιες σκηνές να αλλάζουν συχνά πρωταγωνιστή και τους δύο εραστές να ανταλλάζουν ρόλους σε παρόμοιες καταστάσεις. Τα πάντα για τον Τζάρμους έχουν μια αλληλοεξάρτηση που, παρά την ελαφρότητα με την οποία θέλουν οι πρωταγωνιστές να την αντιμετωπίζουν, μπορεί να τους οδηγήσει στην ζωή ή στον θάνατο. Ο Αδάμ και η Εύα είναι ένα (θα μπορούσαν άραγε να είναι Ο Αδάμ και Η Εύα;), μία δύναμη σχεδόν της φύσης που έχουν συγκεντρώσει την συλλογική σοφία αιώνων και είναι καταδικασμένοι να ζουν στην ανωνυμία για πάντα.

Χρειάζεται να ξαναδεί κάποιος το φιλμ για να συγκρατήσει όλες τις αναφορές, τις ειρωνείες και τα σχόλια για τα τελευταία πεντακόσια χρόνια καταγεγραμμένης ιστορίας, όμως αυτό που φαίνεται από την αρχή είναι πως ο Τζάρμους καταδιασκεδάζει στο "Only Lovers Left Alive", επιστρέφοντας στις βινιέτες των πρώτων ταινιών του, που του δίνουν την ευκαιρία να εξερευνήσει και να τεστάρει τους πρωταγωνιστές του, διατηρώντας, όμως, τον ρομαντισμό και την μοναξιά των ηρώων του. Ποτέ οι ήρωες του Τζάρμους δεν ήταν κοινωνικοί και ακόμα παραμένουν στα περιθώρια της κοινωνίας, πάντα από επιλογή τους. 

Η Swinton και ο Hiddleston δίνουν σάρκα κι αίμα στα μοναχικά, ρομαντικά πλάσματα, πότε ως cool περσόνες της ροκ, πότε ως μελαγχολικοί φορείς στα πρόθυρα της αυτοκτονίας, πότε ως σνομπ, ελιτιστές κριτές ολόκρηρης της ανθρωπότητας για να καταλήξουν στο τελικό πλάνο, που αξίζει να γίνει από μόνο του cult κάδρο. Αν είναι να παραμείνουν ζωντανοί μόνο οι εραστές, τότε ας είναι αυτοί οι δύο, δεν πρόκειται να διαμαρτυρηθώ ούτε στο ελάχιστο.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...