IN-EDIT International Music Documentary Festival 2015: 7 ημέρες μουσικής, ταινιών και ελεύθερου πνεύματος.

Το είδος του μουσικού ντοκιμαντέρ κατέχει εξαρχής ένα μεγάλο πλεονέκτημα: δύσκολα μπορεί να σε απογοητεύσει ένα φιλμ αν προηγουμένως σε έχει ήδη κερδίσει η θεματική του. Έτσι κι αλλιώς, ένα ντοκιμαντέρ είναι πολύ πιο ειλικρινές από την φύση του σε σύγκριση με μία ταινία μυθοπλασίας και τις προθέσεις της. Πρόσθεσε σε αυτό την ένταση της μουσικής, την αμεσότητα της δημιουργίας, τις αποδείξεις της καλλιτεχνικής ιστορίας και την γεύση της ελευθερίας της Sol και εύκολα μπορείς να διαπιστώσεις τους λόγους που το IN-EDIT International Music Documentary Festival αποτέλεσε και φέτος (στην δεύτερη πλέον ελληνική του έκδοση) τον κύριο πόλο έλξης των ανήσυχων πνευμάτων της Θεσσαλονίκης για ολόκληρη την προηγούμενη εβδομάδα.

Books in movies, Vol. III: Bedtime Reading.

Νομίζω το μεγαλύτερο λάθος που μπορεί να κάνει κανείς σχετικά με το The Babadook, είναι να προσεγγίσει την ταινία ως παραδοσιακό Horror, την στιγμή που είναι περισσότερο ένα τρομακτικό παραμύθι που θα μπορούσε να διαβάσει κανείς λίγο πριν πέσει (ή δεν πέσει, τελικά) για ύπνο και μια ξεκάθαρη αλληγορία για τα τραύματα που κουβαλά ο καθένας μέσα του, την σκοτεινή πλευρά της μητρότητας και τον τρόμο του να είναι κανείς single parent. Έχει κωμικές στιγμές, έχει ειρωνικές πινελιές, έχει και σκόπιμα over the top σκηνές, έχει γενικά μια ιδιαιτερότητα που δεν βλέπουμε συχνά στις ταινίες αυτού του είδους, αν και όχι μόνο θα έπρεπε αλλά θα επιβαλλόταν κιόλας. Για να μην μιλήσουμε για τις σκηνές της ανάγνωσης του pop-up book που είναι ανατριχιαστικές, για τις ιδιοφυείς αναφορές του Babadook στο βωβό σινεμά του γερμανικού εξπρεσιονισμού, για την άψογα σκηνοθετημένη (ειδική μνεία στην άψογη αισθητική του φιλμ) εκκίνηση με την αναδρομή στο παρελθόν και για το ίδιο το φινάλε, που αν και κάπως απότομο, είναι απόλυτα ταιριαστό με τις πολλαπλές αναγνώσεις της ταινίας. Η συνεχής αλλαγή ύφους δεν ευνοεί μερικές φορές το φιλμ αλλά κάπου εδώ μέσα υπάρχουν πραγματικές εκλάμψεις ευφυΐας.

The Fast and the Furious: The Complete Journey.

Προσοχή! Ακολουθούν spoilers για τα όλες τις "Fast & Furious" ταινίες εκτός από την τελευταία.

Χρειαζόταν να επαναλαμβάνω ξανά και ξανά στο μυαλό μου, κάθε φορά που έπιανα τον εαυτό μου να ανυπομονεί αναπάντεχα και δίχως ψυχραιμία για την κυκλοφορία του "Furious 7", το γεγονός ότι το φιλμ είναι το έβδομο μέρος μιας σειράς ταινιών, η οποία, κακά τα ψέματα, δεν προοριζόταν από την αρχή να φτάσει σε αυτό το σημείο ολοκλήρωσης. Και πώς θα μπορούσα να κάνω αλλιώς, άλλωστε, όταν αυτό που ξεκίνησε ως μια macho περιπέτεια για αυτοκίνητα και γκόμενες, κατέληξε στην πορεία να γίνει μια πρώτης τάξεως σαπουνόπερα μεγατόνων, μία action σειρά που αψηφούσε τους νόμους της φυσικής (οι νόμοι άρχισαν να καμπυλώνονται από την στιγμή που η Mia της Jordana Brewster είπε με στόμφο στο πρώτο μόλις φιλμ της σειράς "Ο Dom είναι σαν την βαρύτητα, Έλκει τα πάντα.") και, ουσιαστικά, μια υπερ-ηρωϊκή ταινία (ποιος είπε ότι ο Dwayne "The Rock" Johnson δεν είναι υπερήρωας;) που μπορεί να αύξανε τα γκάζια και την αδρεναλίνη αλλά ευαγγελιζόταν πάντα (και το εννοούσε) ότι "η οικογένεια μπαίνει πάντα πρώτη";

16ο Φεστιβάλ Γαλλόφωνου Κινηματογράφου: La famille Bélier (The Bélier family) του Eric Lartigau

To καλό με τον Γαλλικό κινηματογράφο είναι ότι όταν θέλει να παίξει εμπορικά, μπορεί να κοντράρει στα ίσια και με περισσή άνεση το Hollywood. Το Γαλλόφωνο σινεμά, εξάλλου, αποτελεί μια ολόκληρη και εύρωστη κινηματογραφία και αυτό γιατί ξέρει πώς να χρησιμοποιεί το χιούμορ και το δράμα, πώς να κάνει λεπτά αστεία μαζί με τις απαραίτητες χοντράδες, πώς να συνδυάζει ευαίσθητες θεματικές με το θέαμα για το ευρύ κοινό και πώς να ελίσσεται ανάμεσα στα είδη, δίνοντας την προσοχή τόσο στην κωμωδία και το δράμα, όσο και στο λεγόμενο athouse και ακόμα και πειραματικό σινεμά. Η "Οικογένεια Bélier" του Eric Lartigau, βασισμένη στο ομώνυμο - μερικώς αυτοβιογραφικό - βιβλίο της Victoria Bedos, είναι ακριβώς η απόδειξη αυτής της αμφισημίας και η επιβεβαίωση της ισχυρής σχέσης που έχει αναπτύξει ο γαλλικός κινηματογράφος με το κοινό, καθώς έρχεται από την χώρα του με την ταμπέλα της πιο εμπορικής ταινίας της χρονιάς.

16ο Φεστιβάλ Γαλλόφωνου Κινηματογράφου: Bande de filles (Girlhood) της Céline Sciamma

Έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε τις αντίστοιχες περιπτώσεις από την ανδρική πλευρά. Το αγόρι που νιώθει εγκλωβισμένο μέσα στο οικογενειακό του status quo, η επιρροή των συμμοριών, το προσωπικό ταξίδι αναζήτησης, τα λάθη, η αναζήτηση, η αυτοανακάληψη. Σε αυτές τις περιπτώσεις, το κορίτσι είναι απλά ένας φορέας αλλαγής, ένας παράγοντας που μπορεί να ανακατέψει τα στάσιμα νερά και να ωθήσει τον ήρωα στο επίπεδο στάδιο της πορείας του. Ποιος θα το φανταζόταν, ενδεχομένως, ότι αυτό το κορίτσι μπορεί να βιώσει την ίδια ιστορία; 

16o Φεστιβάλ Γαλλόφωνου Κινηματογράφου: Loin des hommes (Far from men) του David Oelhoffen

Ας ξεκινήσουμε λέγοντας ότι σίγουρα το Loin Des Hommes δεν είναι η πιο πρωτότυπη ταινία που πρόκειται να δεις. Αν δε αγαπάς τον Γαλλικό κινηματογράφο, σίγουρα έχεις δει αρκετές ακόμη ταινίες που αφορούν συγκεκριμένα την έκρυθμη κατάσταση στην Αλγερία της δεκαετίας του 1950, με πιο πρόσφατη από αυτές το "Hors la loi" του Μπουσαρέμπ. Αν, όμως, αποφασίσεις να αγνοήσεις το αρχικό deja-vu και να δώσεις μια ευκαιρία στην συνέχεια, τότε είναι βέβαιο πως το φιλμ έχει να προσφέρει πολύ καλά πράγματα. Ανάμεσά τους, κι έναν Βίγκο Μόρτενσεν να προσθέτει Γαλλικά και Αραβικά στις γλώσσες με τις οποίες έχει ερμηνεύσει. 

16o Φεστιβάλ Γαλλόφωνου Κινηματογράφου: Le dernier coup de marteau (The last hammer blow) της Alix Delaporte

Ναι, οι γαλλικές ταινίες μπορεί να προκύψουν είτε κενές και απογοητευτικά μη-fun, είτε αφελείς και σχηματικές, είτε καλογυρισμένες αλλά χωρίς την πρωτοτυπία που θα τις καθιέρωνε στην φιλμική ιστορία, όμως, το "Le dernier coup de marteau" της Alix Delaporte, στην δεύτερη μόλις ταινία της, κατάφερε να ξεπεράσει όλες τις παγίδες, να επιδείξει μία συγκινητική τρυφερότητα και να αποτελέσει μια ματιά γεμάτη κατανόηση σε ταλαιπωρημένους χαρακτήρες, χωρίς ίχνος μεμψιμοιρίας ή μοιρολατρείας ή έστω διάθεσης για κοινωνικά σχόλια, χρησιμοποιώντας μόνο την μουσική του Μάλερ ως τον συνδετικό κρίκο μιας διαλυμένης οικογένειας.

16o Φεστιβάλ Γαλλόφωνου Κινηματογράφου: Fidelio, l'odyssée d'Alice / Fidelio, Alice's Odyssey της Lucie Borleteau

Ήδη από την αρχή της, η "Οδύσσεια της Αλίκης" αρέσκεται να παίζει με την κατάρριψη των στερεοτύπων σχετικά με το ανδρικό και το γυναικείο φύλο. Ολόκληρη η αφήγηση θα μπορούσε να θεωρηθεί ως η εξερεύνηση ενός ανδρικού, θεωρητικά, κόσμου μέσα από ένα γυναικείο μάτι ή, εναλλακτικά, η μεταφορά των παραδοσιακών ανδρικών προτύπων σε μια πραγματικότητα υπεράνω φύλων. Η Alice της Ariane Labed δεν αρνείται την θηλυκή της φύση, ούτε καλείται να σκεφτεί "ανδρικά" αφήνοντας πίσω τον την δική της προσωπικότητα. Όμως, το απομονωμένο περιβάλλον του Fidelio, της δίνει την δυνατότητα να δημιουργήσει ένα δικό της ρεαλιστικό πρότυπο, όπως αρμόζει σε μία γυναίκα του 21ου αιώνα.

#tdf17 Review: Virunga του Orlando Von Εinsiedel

Δεν είναι δύσκολο να καταλάβει κανείς γιατί το φιλμ του Von Εinsiedel κατάφερε να φτάσει μέχρι τις φετινές υποψηφιότητες των Όσκαρ στην κατηγορία του καλύτερου ντοκιμαντέρ. Έχει καθαρό στόχο από την αρχή έως το τέλος, προσφέρει αγνή κινηματογραφική εμπειρία σε όλη την διάρκειά του και παρουσιάζει ολοκληρωμένους χαρακτήρες, που ναι μεν υποκύπτουν μερικώς στην στερεοτυπική αποτύπωση (η αγωνιστική ακτιβίστρια, η κακή πολυεθνική, ο ηθικός οικολόγος, ο "μετανοημένος" πρώην στρατιώτης/νυν δασοφύλακας, ο ευσυγκίνητος φροντιστής-"πατέρας" ορφανών - υπό εξαφάνιση - ορεσίβιων γοριλλών), όμως, δημιουργούν μια συμπαγή αφήγηση που θυμίζει μυθοπλασία αλλά είναι πάντα ξεκάθαρο ότι αφορά την ίδια την πραγματικότητα.

16o Φεστιβάλ Γαλλόφωνου Κινηματογράφου: La rançon de la gloire (The Price of Fame) του Xavier Beauvois

Όταν είχα δει την ταινία στο φεστιβάλ κινηματογράφου της Βενετίας, είχα υποστηρίξει ότι "αν δεν υπάρχει μια γαλλικουριά που σέβεται τον εαυτό της σε ένα φεστιβάλ, τότε δεν μπορεί να υπάρξει φεστιβάλ. Είναι μια παράδοση, ευτυχώς, συνεπής γιατί υπάρχει κι ένα φεστιβάλ Γαλλόφωνου κινηματογράφου που πρέπει να εξασφαλιστεί αλλά και μια ολόκληρη ελληνική θερινή περίοδος που πρέπει με κάποιον τρόπο να γεμίσει με ταινίες όσες αίθουσες παραμένουν ανοιχτές". Δεν είναι έκπληξη λοιπόν που η ταινία βρίσκει τελικά τον προορισμό της στο φετινό φεστιβάλ Γαλλόφωνου σινεμά. Βέβαια, η αλήθεια είναι ότι από τον Ξαβιέ Μποβουά των (και των δύο βραβευμένων στις Κάννες με το μεγάλο βραβείο της επιτροπής) "N'oublie pas que tu vas mourir" και "Des dieux et des hommes" περίμενα κάτι πολύ παραπάνω από μια γαλλική ταινία της σειράς αλλά, υποθέτω, το DNA δεν είναι τόσο εύκολο να το καταπολεμήσεις.